Sandostatine Amp S.c. 10x0,5mg/ml

4.4 Bijzondere waarschuwingen en voorzorgen bij gebruik Algemeen Aangezien GH-producerende hypofysetumoren soms groter kunnen worden, waarbij ernstige complicaties kunnen optreden (bijv. gezichtsvelddefecten), is het essentieel dat alle patiënten zorgvuldig worden gecontroleerd. Als tumoruitbreiding kan worden aangetoond, zijn alternatieve behandelingen aan te raden. De therapeutische voordelen van een verlaging van groeihormoon- (GH-) spiegels en de normalisatie van de concentratie insulin-like growth factor 1 (IGF-1) bij vrouwelijke acromegaliepatiënten zouden mogelijk vruchtbaarheid kunnen herstellen. Vrouwelijke patiënten die zwanger kunnen worden, dienen indien nodig te worden geadviseerd om adequate anticonceptie te gebruiken tijdens de behandeling met octreotide (zie rubriek 4.6). De schildklierfunctie dient te worden gecontroleerd bij patiënten die langdurig worden behandeld met octreotide. De leverfunctie dient te worden gecontroleerd tijdens de behandeling met octreotide. Cardiovasculair gerelateerde gebeurtenissen Er zijn vaak gevallen van bradycardie gemeld. Dosisaanpassing van geneesmiddelen zoals bètablokkers, calciumkanaalblokkers of middelen om de vocht- en elektrolytenbalans te reguleren kan noodzakelijk zijn (zie rubriek 4.5). Atrioventriculaire blokkades (waaronder volledig atrioventriculair blok) werden gemeld bij patiënten die hoge doses als continue infusie (100 microgram/uur) kregen en bij patiënten die octreotide intraveneus als bolus (50 microgram bolus gevolgd door 50 microgram/uur continue infusie) kregen. De maximale dosis van 50 microgram/uur mag daarom niet overschreden worden (zie rubriek 4.2). Bij patiënten die intraveneus hoge doses octreotide krijgen, moeten gepaste hartcontroles uitgevoerd worden. Galblaas en gerelateerde gebeurtenissen Cholelithiase komt heel vaak voor tijdens een behandeling met Sandostatine en houdt mogelijk verband met cholecystitis en verwijding van het galkanaal (zie rubriek 4.8). Bijkomend werden ook gevallen van cholangitis gemeld als een complicatie van cholelithiase bij patiënten die Sandostatine namen in de post-marketingsetting. Ultrasoon onderzoek van de galblaas voor de start van de behandeling en vervolgens ongeveer elke 6 tot 12 maanden tijdens de behandeling met Sandostatine wordt daarom aanbevolen. Endocriene GEP-tumoren Tijdens de behandeling van endocriene GEP-tumoren kunnen er zeldzame gevallen optreden van plotseling verlies van controle van de symptomen door Sandostatine, met het snel terugkeren van ernstige symptomen. Als de behandeling wordt gestopt, kunnen de symptomen verergeren of terugkeren. Glucosemetabolisme Vanwege de remmende werking op het groeihormoon, glucagon en insuline, kan Sandostatine de glucoseregulatie beïnvloeden. Postprandiale glucosetolerantie kan worden aangetast en in sommige gevallen kan een toestand van aanhoudende hyperglykemie worden geïnduceerd als gevolg van chronische toediening. Hypoglykemie is ook gemeld. Bi patiënten met insulinomen kan octreotide, vanwege de grotere relatieve potentie in het remmen van de secretie van GH en glucagon ten opzichte van insuline en vanwege de kortere duur van de remmende werking van insuline, de graad en de duur van de hypoglykemie vergroten. Deze patiënten moeten nauwlettend worden gecontroleerd tijdens de start van de behandeling met Sandostatine en bij elke wijziging in dosering. Sterke schommelingen in bloedglucoseconcentratie kunnen eventueel worden verminderd door kleinere, meer frequent toegediende doses. De insulinebehoefte bij patiënten die behandeld worden voor type-I-diabetes mellitus kan verminderd zijn door toediening van Sandostatine. Bij niet-diabetici en type-II-diabetici met gedeeltelijk intacte insuline reserves, kan Sandostatine-toediening leiden tot een toename in postprandiale glykemie. Het wordt daarom aanbevolen om de glucosetolerantie en de bloedglucoseverlagende behandeling te controleren. Oesofagusvarices Omdat volgend op bloedingen uit oesofagusvarices er een verhoogd risico op de ontwikkeling van insulineafhankelijke diabetes bestaat of op veranderingen in de insulinebehoefte bij patiënten met al bestaande diabetes, is een passende controle van de bloedsuikerspiegel verplicht. Toedieningsplaatsstoornissen In een 52 weken durende toxiciteitstudie bij ratten, vooral bij mannetjes, werden sarcomen op de s.c. injectieplaats alleen vastgesteld bij de hoogste dosis (ongeveer 8 maal de maximale humane dosis gebaseerd op het lichaamsoppervlak). Op de s.c. injectieplaats traden er geen hyperplastische of neoplastische laesies op in een 52 weken durende toxiciteitstudie bij honden. Er zijn geen meldingen van tumorvorming op de injectieplaats bij patiënten die tot 15 jaar lang behandeld zijn met Sandostatine. Alle huidige beschikbare informatie duidt erop dat de bevindingen bij ratten soortspecifiek zijn en niet van betekenis zijn voor het gebruik van het geneesmiddel bij de mens (zie rubriek 5.3). Voeding Bij sommige patiënten kan octreotide de absorptie van voedingsvetten veranderen. Verlaagde vitamine B12-spiegels en abnormale Schillingtests zijn waargenomen bij sommige patiënten die worden behandeld met octreotide. Controle van vitamine B12-spiegels wordt aanbevolen tijdens de behandeling met Sandostatine bij patiënten met een voorgeschiedenis van een vitamine B12-tekort. Alvleesklierfunctie Bij sommige patiënten die octreotide kregen toegediend voor gastro-enteropancreatische neuro�endocriene tumoren is pancreatische exocriene insufficiëntie (PEI) waargenomen. Mogelijke symptomen van PEI zijn steatorroe (vetdiarree), dunne ontlasting, opgezette buik en gewichtsverlies. Bij symptomatische patiënten moeten screening en passende behandeling van PEI overeenkomstig klinische richtlijnen worden overwogen. Natriumgehalte Sandostatine bevat minder dan 1 mmol (23 mg) natrium per ampul, dat wil zeggen dat het in wezen 'natriumvrij' is.

• Behandeling van de klinische symptomen en om de plasmaspiegels van GH en IGF 1 te doen dalen acromegaliepatiënten bij wie met heelkunde of radiotherapie onvoldoende resultaat bereikt werd
• Verlichten van symptomen van de volgende functionele gastro-entero-pancreatische endocriene tumoren
  • Carcinoïdtumoren met symptomen van het carcinoïd syndroom
  • VIP-tumoren
  • Glucagonoma's
  • Gastrinoma's /syndroom van Zollinger-Ellison, doorgaans in combinatie met protonpomp inhibitoren of H2 - blokkers
  • Insulinoma's, voor de pre-operatieve controle van de hypoglycemie en voor de onderhoudsbehandeling
  • GRF-tumoren
  • Behandeling van externe fistels van de pancreas en de proximale dunne darm
  • Controle van AIDS-gerelateerde refractaire diarree
  • Preventie van verwikkelingen na pancreaschirurgie bij patiënten met pancreastumoren, peri-ampullaire tumoren en chronische pancreatitis, die een pancreatectomie of een pancreaticojejunostomie ondergaan
  • Urgente behandeling van bloedingen van gastro-oesofagale varices bij cirrose patiënten, wanneer sclerotherapie niet toepasbaar is

Welke stoffen zitten er in Sandostatine?

• De werkzame stof in Sandostatine is octreotide.

Sandostatine 100 microgram: 1 ml oplossing bevat 100 microgram octreotide.

Sandostatine 500 microgram: 1 ml oplossing bevat 500 microgram octreotide.

• De andere stoffen in Sandostatine zijn: melkzuur, mannitol (E421), natriumhydrogenocarbonaat, water voor injectie.

Gebruikt u nog andere geneesmiddelen?

Gebruikt u naast Sandostatine nog andere geneesmiddelen, of heeft u dat kort geleden gedaan of bestaat de mogelijkheid dat u in de nabije toekomst andere geneesmiddelen gaat gebruiken? Vertel dat dan uw arts of apotheker.

Normaal gesproken kunt u andere geneesmiddelen blijven gebruiken terwijl u wordt behandeld met Sandostatine. Van bepaalde geneesmiddelen, zoals cimetidine, ciclosporine, bromocriptine, kinidine en terfenadine is echter gemeld dat deze worden beïnvloed door Sandostatine.

Als u een geneesmiddel gebruikt om de bloeddruk (bijvoorbeeld een bètablokker of een calciumkanaalblokker) of een middel om de vocht- en elektrolytenbalans te reguleren, kan het zijn dat uw arts de dosering moet aanpassen.

1. MOGELIJKE BIJWERKINGEN

Zoals elk geneesmiddel kan ook dit geneesmiddel bijwerkingen hebben, al krijgt niet iedereen daarmee te maken.

Sommige bijwerkingen kunnen ernstig zijn. Vertel het uw arts onmiddellijk als u een van de volgende bijwerkingen krijgt:

Zeer vaak (kunnen voorkomen bij meer dan 1 op de 10 patiënten):

 Galstenen, die kunnen leiden tot plotselinge rugpijn

 Te veel suiker in het bloed

Vaak (kunnen voorkomen bij maximaal 1 op de 10 patiënten):

 Verminderde werking van de schildklier (hypothyreoïdie), met als gevolg veranderingen in hartslag, eetlust of gewicht, vermoeidheid, het koud hebben of zwelling aan de voorzijde van de hals.

 Veranderingen in functietesten van de schildklier.

 Ontsteking van de galblaas (cholecystitis); verschijnselen kunnen bestaan uit pijn in het rechter

bovengedeelte van de buik, koorts, misselijkheid, gele verkleuring van de huid en de ogen (geelzucht).

 Te weinig suiker in het bloed.

 Verminderde glucosetolerantie.

 Langzame hartslag.

Soms (kunnen voorkomen bij maximaal 1 op de 100 patiënten):

 Dorst, weinig plassen, donkere urine, droge rode huid

 Snelle hartslag

Andere ernstige bijwerkingen

 Overgevoeligheid (allergische) reacties inclusief huiduitslag.

 Een type allergische reactie (anafylaxie) die moeite met ademhalen of slikken kan veroorzaken, alsook zwellingen en een tintelend gevoel, mogelijk in combinatie met een bloeddrukval met duizeligheid of bewustzijnsverlies.

 Een ontsteking van de alvleesklier (pancreatitis); verschijnselen kunnen bestaan uit plotselinge pijn in het bovengedeelte van de buik, misselijkheid, braken, diarree.

 Leverontsteking (hepatitis); verschijnselen bestaan uit gele verkleuring van de huid en ogen (geelzucht), misselijkheid, braken, verlies van eetlust, algemeen onwel gevoel, jeuk, licht gekleurde urine.

 Onregelmatige hartslag.

 Laag aantal bloedplaatjes; dit kan leiden tot een toename van bloedingen en blauwe plekken.

Vertel het uw arts onmiddellijk als u een van de bovengenoemde bijwerkingen krijgt.

Andere bijwerkingen:

Vertel het uw arts, apotheker of verpleegkundige als u een van de bijwerkingen krijgt die hieronder staan vermeld. Deze zijn meestal mild van aard en verdwijnen meestal als de behandeling wordt voortgezet.

Zeer vaak (kunnen voorkomen bij meer dan 1 op de 10 patiënten):

 Diarree.

 Buikpijn.

 Misselijkheid.

 Verstopping.

 Flatulentie (winderigheid).

 Hoofdpijn.

 Lokale pijn op de plaats van injectie.

Vaak (kunnen voorkomen bij maximaal 1 op de 10 patiënten):

 Maagklachten na de maaltijd (dyspepsie).

 Braken.

 Een vol gevoel in de maag.

 Vettige ontlasting.

 Dunne ontlasting.

 Verkleuring van de ontlasting.

 Duizeligheid.

 Verlies van eetlust.

 Verandering in leverfunctietesten.

 Haaruitval.

 Kortademigheid.

 Zwakte.

Als u een van de bijwerkingen krijgt, raadpleeg dan uw arts, verpleegkundige of apotheker.

Overgevoeligheid voor de werkzame stof of voor (één van) de in"Samenstelling" vermelde hulpstof(fen).

Zwangerschap Er is een beperkte hoeveelheid gegevens (minder dan 300 zwangerschapsuitkomsten) over het gebruik van octreotide bij zwangere vrouwen en in ongeveer een derde van de gevallen zijn de zwangerschapsuitkomsten niet bekend. De meerderheid van de meldingen werd ontvangen na postmarketing gebruik van octreotide en meer dan 50% van het aantal blootgestelde zwangerschappen werden gemeld bij patiënten met acromegalie. De meeste vrouwen werden blootgesteld aan octreotide tijdens het eerste trimester van de zwangerschap bij doses variërend van 100-1200 microgram/dag Sandostatine s.c. of 10-40 mg/maand Sandostatine LAR. Aangeboren afwijkingen zijn gemeld in ongeveer 4% van de gevallen van zwangerschap waarvan de uitkomst bekend is. Voor deze gevallen vermoed men geen causaal verband met octreotide. De resultaten van dieronderzoek duiden niet op directe of indirecte schadelijke effecten wat betreft reproductietoxiciteit (zie rubriek 5.3). Uit voorzorg heeft het de voorkeur het gebruik van Sandostatine te vermijden tijdens de zwangerschap (zie rubriek 4.4). Borstvoeding Het is niet bekend of octreotide in de moedermelk wordt uitgescheiden. Dierstudies hebben excretie van octreotide in de moedermelk aangetoond. Patiënten mogen geen borstvoeding geven tijdens de behandeling met Sandostatine. Vruchtbaarheid Het is niet bekend of octreotide een effect heeft op de vruchtbaarheid bij mensen. Bij mannelijke nakomelingen, van moederdieren die behandeld werden gedurende de dracht en de lactatie, werd late indaling van de testes waargenomen. Octreotide verstoorde de vruchtbaarheid echter niet bij mannelijke en vrouwelijke ratten bij doses tot 1 mg/kg lichaamsgewicht per dag (zie rubriek 5.3).

Acromegalie

• Begindosis: 0,05-0,1 mg om de 8 à 12 u via subcutane injectie
• Het aanpassen van de dosis moet gebeuren op basis van een maandelijkse evaluatie van de GH en IGF-1 plasmaspiegels
• Optimale dosis: 0,3 mg per dag.
• Maximale dosis: 1,5 mg per dag

GEP endocriene tumoren

• Begindosis: subcutane injectie van 0,05 mg, 1 tot 2 maal per dag.
• De dosis kan progressief worden verhoogd tot 0,1-0,2 mg driemaal per dag

Entero-cutane en pancreasfistels

• Gebruikelijke gemiddelde dosis: 0,1 mg 3 maal per dag via subcutane injectie

AIDS-gerelateerde refractaire diarree

• Optimale initiële dosis: 0,1 mg 3 maal per dag, toegediend via subcutane injectie.
• Indien na één week behandeling de diarree niet onder controle is, kan men, op individuele basis, de dosis verhogen tot 0,25 mg 3 maal per dag via subcutane injectie
• Indien er na één week behandelen met 0,25 mg 3 maal per dag geen verbetering is, moet de behandeling met Sandostatine worden stopgezet

Verwikkelingen na pancreaschirurgie

• 0,1 mg 3 maal per dag via subcutane injectie gedurende 7 dagen, te beginnen de dag van de operatie, minimum 1 uur voor de laparotomie

Bloedingen van gastro-oesofagale varices

• Aangewezen dosis: 25 µg/uur, als een continue intraveneuze infusie. Sandostatine kan verdund met een fysiologische zoutoplossing worden toegediend